Chiều 31/8/2025, Chương trình “Sắc Then Việt Bắc" do Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam phối hợp với Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc, Hội Tinh hoa Việt Nam và Câu lạc bộ (CLB) Tâm Giao tổ chức, quy tụ 6 CLB hát Then và hát dân ca từ 5 tỉnh: Cao Bằng, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Lạng Sơn và Quảng Ninh đã được tổ chức thành công tốt đẹp.
Chương trình đã mang đến cho người xem một trải nghiệm nguyên bản hiếm có về Then - một di sản văn hóa dân gian độc đáo của đồng bào các dân tộc Tày, Nùng, Thái ở khu vực miền núi phía Bắc, đã được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Chương trình đánh dấu một bước tiến mới trong hành trình bảo tồn và phát huy giá trị di sản Then.
Chương trình “Sắc then Việt Bắc” không chỉ là một sân khấu nghệ thuật đặc sắc, mà còn là hành trình trở về với cội nguồn văn hóa, nơi tiếng đàn tính, câu hát then ngân vang qua bao thế hệ người Tày, Nùng, Thái. Trong dòng chảy hội nhập sôi động, việc tổ chức chương trình đã góp phần làm sống dậy bản sắc văn hóa vùng Việt Bắc, đồng thời khẳng định giá trị bền vững của nghệ thuật then trong đời sống đương đại.
Điểm nhấn đặc biệt nhất của chương trình “Sắc Then Việt Bắc” chính là việc tái hiện trọn vẹn không gian nghi lễ Then truyền thống ngay trên sân khấu. Lần đầu tiên, những người yêu Then ở Thái Nguyên được chứng kiến một bàn thờ Then được dựng chỉn chu, đầy đủ nghi thức với hương khói và những trang phục trong nghi lễ Then.
Với sứ mệnh đào tạo và bảo tồn các loại hình nghệ thuật truyền thống, Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc đã trở thành cái nôi nuôi dưỡng nhiều thế hệ nghệ nhân, nghệ sĩ trẻ gắn bó với đàn tính – hát then. Nhà trường không chỉ đưa nghệ thuật then vào chương trình giảng dạy mà còn khuyến khích sinh viên sáng tạo, tiếp nối tinh hoa bằng cách kết hợp cùng những hình thức nghệ thuật mới mẻ.
Điểm nổi bật trong vai trò đào tạo của nhà trường là sự gắn kết giữa lý thuyết và thực hành. Sinh viên được học về lịch sử, nguồn gốc, ý nghĩa của then, đồng thời được tham gia trực tiếp vào các buổi diễn, lễ hội, chương trình giao lưu trong và ngoài khu vực. Nhờ đó, nghệ thuật then không còn chỉ tồn tại trong sách vở, mà hiện diện sinh động trong đời sống sinh viên và cộng đồng.
Thông qua “Sắc then Việt Bắc”, Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc còn tạo môi trường để các thế hệ nghệ nhân và sinh viên gặp gỡ, trao đổi kinh nghiệm. Sự tiếp nối giữa “cây cao bóng cả” và lớp trẻ chính là cầu nối bền vững để then không bị mai một, mà được thổi vào đó sức sống mới, phù hợp với thị hiếu của khán giả hiện đại.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa, nghệ thuật then không chỉ là tài sản riêng của cộng đồng Việt Bắc mà đã trở thành di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại được UNESCO vinh danh. Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc vì thế càng có trách nhiệm trong việc đào tạo thế hệ kế cận, góp phần lan tỏa di sản này đến bạn bè quốc tế thông qua các chương trình biểu diễn, giao lưu văn hóa và hợp tác đào tạo.
Nhà trường đã chủ động đưa sinh viên tham gia các sự kiện nghệ thuật, qua đó quảng bá nghệ thuật then như một thông điệp văn hóa đầy bản sắc của Việt Nam. Tiếng đàn tính, lời hát then ngân vang nơi đất khách không chỉ chinh phục trái tim khán giả, mà còn giúp thế giới hiểu hơn về tâm hồn, phong tục và khát vọng của con người Việt Bắc nói riêng, Việt Nam nói chung.
“Sắc then Việt Bắc” vì thế không đơn thuần là một chương trình nghệ thuật, mà còn là minh chứng cho nỗ lực bền bỉ của Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc trong hành trình gìn giữ và phát huy di sản. Qua mỗi tiết mục, khán giả không chỉ được thưởng thức cái hay, cái đẹp của then, mà còn cảm nhận rõ tinh thần trách nhiệm, tình yêu nghề của thầy và trò nhà trường.
Trong tương lai, với sự đầu tư về đào tạo, nghiên cứu và quảng bá, Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc sẽ tiếp tục khẳng định vị thế là trung tâm giữ gìn và lan tỏa nghệ thuật then. “Sắc then Việt Bắc” sẽ còn tỏa sáng, trở thành nhịp cầu kết nối quá khứ – hiện tại – tương lai, đồng thời đưa tiếng hát then, tiếng đàn tính vượt ra khỏi miền núi Việt Bắc để vang vọng trên các sân khấu quốc tế.


